De eigenaars

 

Eigenaars van de Hoogmolen

 

De Hoogmolen, een onderslag-watermolen, dienstig voornamelijk voor korengemaal, met een spakenrad en vier sluizen, 3 maalstoelen, een gemetste ringmuur binnen en een apart lagerblok voor het rad buiten, situeren in zijn tijdsbeeld en even voorstellen is een “must”:

 

De Hoogmolen, indertijd opgetrokken in hout, dateert volgens het cijnsregister van voor 1479 is eveneens het jaartal waarin de Onze-Lieve-Vrouw beeltenis in de basiliek te Tongeren is vervaardigd!.

 

De toenmalige eigenaar was Jonker Liebrecht van Hulsberg (Schaloen), later de jonkers van Wittem en van Gulpen.

 

In 1560 wordt de molen vermeld als een “corenmolen”, toenmalig met twee raderen.

Op 5 maart 1575 wordt de molen eigendom van de erfgenamen van Willem van Horn.

 

In de 17de eeuw (1610) verwerft de adellijke familie “de Sélys” uit Luik dit “ heerlijk” molengebouw. Commandeurs, adel, abten enz, bezaten in die tijd nog veel van deze monopolies.

 

In 1647 herstelde de eigenaar, de familie Peumans uit Tongeren, de gebouwen, doch in 1654 steken de Lorreinen (Lodewijk XIV) de molen in brand.

 

In 1655 worden de gebouwen in combinatie van natuur- en baksteen heropgetrokken. Deze natuursteen, bij aanvang voornamelijk mergel en later merendeels Naamse blauwe hardsteen, werd voornamelijk gebruikt voor kwetsbare bouwonderdelen .Onder Luikse invloed ontwikkelt zich deze karakteristieke streekeigen stijl in de Loonse gebieden, nl. het sobere Maaslandse huis.

 

Vanaf 1665 komt de molen in beheer of in bezit, langs Simon van Rose en Christiaan Domps, van Daniël Baillien wiens afstammelingen tot in het begin van de I9de eeuw dit monopolie in bezit houden.

 

In 1820 komt de molen door deling in het bezit van Frans Van Marsenille, in 1899 gaat ze over naar J.M A. Mullens en in 1923 naar Delvaux-Van Ormelingen. Deze laatste baatte de molen uit tot juni 1955.

Nadien komt de molen en het woonhuis leeg te staan en zijn de tekenen van verval al snel aanwezig.

 

In augustus 1973 verwerft stadsarchivaris Henry Baillien de Hoogmolen en er worden kleine opknap- werken uitgevoerd. De molen blijft in Henry’s nalatenschap tot september 1989.

 

Vervolgens wordt L. Senden eigenaar en deze restaureert de gebouwen. De molen wordt in april 1996 weer eens verkocht en dit keer aan G. Jacobs. Na de aankoop van het domein herstelt hij voor namelijk het uitzicht van de tuinen.

 

Op 7 juni 2014 werden we gelauwerd door het Molenforum Vlaanderen vzw voor onze inzet voor de maalvaardige restauratie. Het kenteken en de oorkonde werd ons overhandigd door Geert Bourgeois, Viceminister-president van de Vlaamse regering en bevoegd voor onroerend erfgoed.

 

Uit dit overzicht blijkt dat dit monument min of meer 500 jaar of 5 eeuwen lang heeft gefunctioneerd in goede en slechte dagen!